Groentips & Groeninfo

Verharding in de tuin

Sinds jaar en dag houd ik me regelmatig  bezig met de jammerlijke ontwikkelingen op tuin en erf. Je ziet een enorme verschuiving plaatsvinden van groen naar verharding in de tuinen van particulieren en openbare gelegenheden. En de hovenier doet aan die trend mee. Die is intussen meer een stratenmaker geworden en goede grondbewerking is niet meer belangrijk.

Deze ontwikkeling zou eigenlijk zo snel mogelijk moeten worden gestopt, want anders graven we samen ons eigen graf (overheden, ontwikkelaars, particulieren).

Groen is leven, de tegel is dood

We zijn beland in een wereld van ontbossing en erosie, wat weer leidt tot droogte en wateroverlast. Holland, houtland, was in het verleden een groene oase, waarin de natuur in evenwicht was. Bomen en planten groeiden, stierven af en verteerden.

Elke boom en elke plant heeft water nodig. Heel Holland was een spons. In de loop der eeuwen maakten we gebouwen, wegen en kanalen, want we wilden wonen, ons kunnen vervoeren en sneller van ons water af. Telkens groeide de oppervlakte verharding en er werd meer water afgevoerd. De spons werd kleiner. Velen bezaten een huis en wat grond. Het erf was een echte tuin met, indien echt nodig een klein stukje verharding. Op de tuinen verbouwden we ons eten. Maar de tuinen werden siertuinen en uiteindelijk hadden we het water van onze daken niet meer nodig, want we kregen leidingwater.

Het regenwater moest hoe langer hoe meer worden afgevoerd via grotere leidingen en bredere sloten. De spons werd weer kleiner. Nu zijn we zover dat we mede door de kleine erfjes bij huizen de siertuinen omtoveren tot terrassen en pleinen. De verstening neemt steeds verder toe en het regenwater moet maar worden afgevoerd, desnoods via het erf van onze buurman, want water stroomt nu eenmaal naar het laagste punt. We kunnen en willen het niet meer zelf opslaan. De waterschappen krijgen het en die voeren het af via de boezems naar zee. Het water krijgt de kans niet om opgeslagen te worden. Wij houden het dus niet bij huis en als het dan weer droog wordt dan zetten we de waterkraan gewoon open. Dit kan niet doorgaan, want je merkt het nu al bij extreme regenbuien. Aan de andere kant zie je verdroging en moet er (kostbaar) (leiding)water worden ingebracht.

Welke kant gaat het op en hoe kunnen we iets betekenen om deze ontwikkeling een halt te roepen.

Het waterschap maakt al meer waterberging in de directe omgeving, waardoor een tijdelijke opslag van water ontstaat en het niet direct in zee komt.  Dat kunnen wij  ook doen door opslag te maken in en rond het huis. Door waterkelders, putten en watertonnen te bouwen., maar vooral ook de tuin de kans te geven het water op te slaan. De spons moet terug in de tuin. Door meer een goed doorlatende en waterhoudende ondergrond te maken. Als we daarop veel gazon, heesters, planten etc. hou je water vast. Grind zonder verstoring of verdichting kan ook helpen, maar meestal ligt er onder het grind een vaste laag en legt men antiwortel materiaal eronder, dat te veel afsluit. Beplante en open grond werkt het beste.

Door meer opslagruimte van regenwater te maken en weer zoals vroeger regenwaterputten te bouwen help je mee aan het probleem van wateroverlast en verdroging. Dat betekent o.a. dat we tot besef komen dat we ons erf minder moeten verharden. Door minder tegelplateaus, meer open grond en meer wateropslag kunnen we het tij keren. Extra wateropslag kun je maken door waterputten, regentonnen en vijvers aan te leggen.

Zelf heb ik al bijna 40 jaar twee regenwaterputten in mijn tuin, aangesloten op de regenwaterafvoer. Het mes snijdt aan twee kanten, want  je houdt het water bij huis dat je later weer nodig hebt.

Je belast de riolering minder en gebruikt minder leidingwater.

Bij de ontwikkeling om in het uitbreidingsplan  Broekpolder in Heemskerk/Beverwijk had ik destijds het voorstel waterputten standaard in te bouwen onder de woningen maar dat heeft het helaas niet gehaald. Wat wil ik met dit betoog bereiken. Het besef dat we water moeten vasthouden en stoppen met het verder verharden van onze erven. Misschien kijken we nog weer eens kritisch in de tuin.

 

Verharding

Hoe pijnlijk te constateren

Dat door al het asfalteren

Met betegelen en bestraten

We te weinig ruimte laten

In ieder denkbare seizoen

Voor het water en het groen

 

We bouwen bedrijven, kassen

Huizen, pleinen en terrassen

In de tuinen, klein bemeten

Wordt het groen veelal vergeten

Een regenbui met ongemakken

Kan niet in de grond wegzakken

We verharden in de regel

Want we kiezen voor de tegel

Bomen, struiken snel verdwenen

Groene ruimtes die verstenen

De sponswerking zo ontnomen

Overal waar klinkers komen

 

Groen en water ingrediƫnten

Zijn belangrijke elementen

Dicht bij huis niet af te voeren

Langs waterdichte harde vloeren

Kies voor beplanting en gazon

Geen dode tegels of beton

Nico Brantjes